De mens is geen zielloze camera. Perceptie is meer dan alleen kijken. Het is tegelijkertijd vertalen, proberen te begrijpen en evalueren. Kortom: het is het zoeken van betekenissen van gegevens in de omgeving en van gegevens uit het lichaam. Je wilt zaken begrijpen. Samen met emotie speelt dit een belangrijke rol binnen communicatie.

Perceptie gaat altijd gepaard met emotionele beoordeling (evaluatie). We zien iets of iemand en hebben we een oordeel klaar. “Die kale man met een tatoe is gevaarlijk; die kleine oude dame is super lief.” De eerste indruk kan verkeerd zijn, omdat wij uitgaan van stereotype denkbeelden over mensen.

Meestal is ons oordeel gebaseerd op emotie. Als je snel wilt reageren moet je afgaan op wat jouw emoties je vertellen. Ze werken snel en krachtig. Als we als waarnemers iets willen weten over de emoties van anderen, moeten we letten op hun lichaamstaal en met name hun gezichtsuitdrukking. De lichaamstaal is vaak een emotionele taal.

Zelfperceptie
Zelfperceptie is in eerste instantie zelfbeoordeling. Het kan leiden tot een zelfbeeld. “Wie ben ik. Waar sta ik. Wat ben ik waard t.o.v. anderen?” Het beïnvloed de wijze hoe mensen met anderen omgaan en met elkaar communiceren. Door kritisch naar jezelf te kijken en te luisteren naar wat anderen van je vinden, kun je zelfkennis opbouwen. Dit is nodig in allerlei sociale relaties, waar mensen proberen om:

• Duidelijk te maken welke rol ze spelen binnen een gezelschap;
• (Non-verbaal) indruk te maken op anderen;
• Zichzelf op een bepaalde manier te presenteren.

Er zijn mensen met een hoge en lage zelfwaardering. Er zijn mensen die zichzelf overschatten en weer anderen met een minderwaardigheidscomplex. De zelfwaardering kan van invloed zijn op de wijze waarop je met anderen communiceert.